സോമനാഥ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ചരിത്രം

സോമനാഥ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ചരിത്രം

112 ജ്യോതിർലിംഗ ങ്ങളിൽ സർവ്വപ്രഥമം എന്ന് കണക്കാക്കുന്ന പവിത്ര ക്ഷേത്രമാണ് സോമനാഥം
2 സോമനാഥ ക്ഷേത്രം ചന്ദ്രദേവനാൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടതാണെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നു
3 ഗുജറാത്തിലെ സൗരാഷ്ട്രത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം ഇതുവരെ17 തവണ തകർക്കപ്പെട്ടു ഓരോ തവണയും പുനർ നിർമ്മിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു
4 സോമനാഥ ക്ഷേത്രം വിശ്വ പ്രസിദ്ധമായ തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ് ക്ഷേത്ര മുറ്റത്ത് എന്നും രാത്രി 730 മുതൽ 8 30 വരെ ഒരു മണിക്കൂർ ദൈർഘ്യമുള്ള ലൈറ്റ് & സൗണ്ട് ഷോ നടത്താറുണ്ട് ഇതിലൂടെ സോമനാഥ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഇതു വരെയുള്ള ചരിത്രമാണ് പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നത്
5 ഭഗവാൻ ശ്രീകൃഷ്ണൻ ഇവിടെയാണ് ദേഹ ത്യാഗം ചെയ്തതെന്നാണ് ഐതീഹ്യം
6 ഭഗവാൻ കൃഷ്ണൻ ഭാലുകാ തീർത്ഥത്തിൽ വിശ്രമിച്ചിരുന്ന നേരം ഒരു വേട്ടക്കാരൻ ഭഗവാന്റെ പാദങ്ങൾ കണ്ട് മാനെന്ന് തെറ്റിദ്ധരിച്ച് അമ്പ് എയ്തതായും അതിലൂടെ ഭഗവാൻ ദേഹ ത്യാഗം ചെയ്തതായുമാണ് കഥകൾ ഇവിടെ ഭഗവാൻ കൃഷ്ണന്റെ മനോഹരമായ ഒരു ക്ഷേത്രം നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്
7 ദക്ഷ പ്രജാപതി തന്റെ 27 കന്യകമാരെ ചന്ദ്ര ദേവന് വിവാഹം ചെയ്തു നൽകി എന്നാൽ ചന്ദ്രദേവൻ അവരിൽ രോഹിണി എന്ന പത്നിക്ക് കൂടുതൽ സ്നേഹവും പ്രാധാന്യവും നൽകി വന്നു ഇതിൽ മനംനൊന്ത് മറ്റുള്ളവർ ദക്ഷ പ്രജാപതിക്ക് ചന്ദ്രദേവനെ കുറിച്ച് പരാതി നൽകുകയും തത്ഫലമായ് ദക്ഷ പ്രജാപതി ഓരോ ദിനവും ചന്ദ്രന്റെ തേജസ് ക്ഷയിക്കട്ടെ എന്ന് ചന്ദ്രദേവനെ ശപിക്കുകയും ചെയ്തു ശാപമോക്ഷത്തിനായ് ചന്ദ്രദേവൻ ശിവന് ആരാധന ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി ശിവൻ പ്രസന്ന നായ് ശാപമോക്ഷം നൽകുകയും ചെയ്തു തന്റെ ശാപമോചനത്തിനായ് ചന്ദ്രദേവൻ ശിവപൂജ ചെയ്ത് പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയതാണ് സോമനാഥം
8 ക്രിസ്തുവിന് മുമ്പ് തന്നെ സോമനാഥ ക്ഷേത്രം ഇവിടെ നിലനിന്നിരുന്നു ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ രണ്ടാമത് പ്രതിഷ്ഠാ കർമ്മം വല്ലഭ പരമ്പരയിലെ രാജാക്കന്മാർ ഏഴാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നിർവഹിച്ചു
9 എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ സിന്ധി ലെ ഗവർണർ ആയിരുന്ന ജിഹാദി ജുനൈദ് സോമനാഥം തകർക്കുന്നതിനായ് തന്റെ സൈന്യത്തെ അയച്ചു 815ൽ രാജാ നാഗ ഭട്ട് സോമനാഥ ക്ഷേത്രം മൂന്നാമതും പുനർ നിർമ്മിച്ചു
10 അറബ് സഞ്ചാരിയായിരുന്ന അൽ - ബറൂണി ഈ ക്ഷേത്രത്തെക്കുറിച്ചെഴുതുകയും അതറിഞ്ഞ മുഹമ്മദ് ഗസ്നവി 1024 ൽ 5000 ലധികം വരുന്ന സേനയുമായ് വന്ന് ക്ഷേത്രം അക്രമിക്കുകയും സോമനാഥിലെ സമ്പത്ത് കൊള്ളയടിക്കുകയും ചെയ്തു 50000 ൽ പരം വരുന്ന സോമനാഥ ഭക്തരുടെ തല അറുത്താണ് മുഹമ്മദ് ഗജ് നവി സോമനാഥം തകർത്ത് കൊള്ളയടിച്ചത്
11 1869 ൽ ഗുജറാത്ത് രാജാവായിരുന്ന രാജാ ഭീം മാൾവയിലെ രാജാവായിരുന്ന രാജാ ഭോജ് എന്നിവർ ചേർന്ന് സോമനാഥ ക്ഷേത്രം വീണ്ടും പുനർ നിർമ്മിച്ചു
121297 ൽ ദില്ലിയിലെ ജിഹാദി സുൽത്താൻ ഗുജറാത്ത് അക്രമിച്ച് കീഴടക്കുകയും സോമനാഥ ക്ഷേത്രം അഞ്ചാമതും തകർക്കുകയും ചെയ്തു
131706 ൽ ജിഹാദി ഔറംഗസേബ് സോമനാഥം അക്രമിച്ച് തകർത്തു
14 ഇന്ന് നിലനിൽക്കുന്ന സോമനാഥ ക്ഷേത്രം ഭാരതത്തിന്റെ പ്രഥമ ആഭ്യന്തര മന്ത്രി ആയിരുന്ന സർദാർ വല്ലഭായ് പട്ടേൽ മുൻ കൈയ്യെടുത്ത് നിർമ്മിച്ചതാണ് 1995 ഡിസംബർ 1 ന് മുൻ രാഷ്ട്രപതി ശങ്കർ ദയാൽ ശർമ്മ രാഷട്രത്തിനായ് സമർപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു
15 സോമനാഥം പല തവണ ജിഹാദി അക്രമണകാരികൾ തകർക്കുകയും ജീർണോദ്ധാരണം നടക്കുകയും ചെയ്തെങ്കിലും ഇവിടുത്തെ ശിവലിംഗം തകർക്കപ്പെട്ടിരുന്നില്ല 1026 ൽ മുഹമ്മദ് ഗസ്നി ഇവിടുത്തെ ആദ്യ ശിവലിംഗവും തച്ചുടച്ചു അതിന് ശേഷം ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠിച്ച ശിവലിംഗം 1300 ൽ അലാവുദ്ദീനും സൈന്യവും ചേർന്ന് തകർത്തെറിഞ്ഞു
16 രാജാ കുമാർപാൽ സോമനാഥത്തിന്റെ മൂലസ്ഥാനത്ത് അവസാനമായ് ക്ഷേത്രം നിർമ്മിച്ചു
17 1940 ഏപ്രിൽ 19 ന് സൗരാഷട്ര മുഖ്യമന്ത്രി ആയിരുന്ന ഉഛംഗറായ് ശങ്കർ ഇവിടെ പുരാവസ്തു വകുപ്പിനാൽ ഖനനം നടത്തുകയും തത്ഫലമായ് ബ്രഹ്മ ശില ലഭിക്കുകയും ചെയ്തു തുടർന്ന് ഭാരത സർക്കാർ ഈ ബ്രഹ്മ ശില പ്രതിഷ്ഠിച്ച് നൽകുകയും ചെയ്തു
18 1950 മെയ് 8 ന് സൗരാഷ്ട്ര ഭരിച്ചിരുന്ന ദിഗ് വിജയ സിംഗ് മഹാരാജാവ് സോമനാഥത്തിന് ശിലാസ്ഥാപനം നടത്തുകയും 1951 മെയ് 11ന് ഭാരതത്തിന്റെ പ്രഥമ രാഷട്രപതി ഡോ രാജേന്ദ്ര പ്രസാദ് ജ്യോതിർലിംഗ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തുകയും ചെയ്തു
19 1962 ൽ ഇന്നത്തെ സോമനാഥ ക്ഷേത്രം പൂർണമായ് 1970 ൽ ജാം നഗറിലെ രാജമാതാ തന്റെ ഭർത്താവിന്റെ സ്മരണാർത്ഥം ഇവിടെ ദിഗ് വിജയ് ദ്വാർ നിർമ്മിച്ചു ഇവിടെയാണ് സർദ്ദാർ പട്ടേൽജിയുടെ പ്രതിമ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നതും
20 സോമനാഥക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കേ അറ്റത്ത് സമുദ്രതീരത്തിൽ ഒരു സ്തംഭം സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നു സോമനാഥത്തിന് പിന്നിലുള്ള പുരാതന ക്ഷേത്രം പാർവതീ ദേവിയുടെ ക്ഷേത്രമായി കണക്കാക്കുന്നു
21 സോമനാഥ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഭരണം സോമനാഥ് ട്രസ്റ്റ് ആണ് നിർവഹിക്കുന്നത് സർക്കാർ ട്രസ്റ്റിന് വേണ്ട സ്ഥലം ,പൂന്തോട്ടം എന്നിവ നിർമ്മിച്ചു നൽകി
ഇവിടുത്തെ തീർത്ഥത്തിൽ പിതൃക്കൾക്കായ് ശ്രാദ്ധം ,നാരായണബലി ഇവ നിർവഹിക്കാവുന്നതാണ്
22 ചൈത്രം ,ഭാദ്രം ,കാർത്തിക എന്നീ മാസങ്ങളിൽ ഇവിടെ ഹിരൺ ,കപിലാ ,സരസ്വതി എന്നീ നദികൾ സംഗമിക്കാറുണ്ട് ഈ മാസങ്ങളിൽ ഇവിടുത്തെ ദർശനവും തീർത്ഥ സ്നാനവും വളരെ മഹത്വപൂർണമാണ്
23 ക്ഷേത്രത്തിലെ ആദ്യ കെട്ടിടത്തിൽ ആഞ്ജനേയൻ ,നവ ദുർഗമാർ ,മഹാറാണി അഹല്യ ബായ് ഹോൾക്കർ സ്ഥാപിച്ച ജ്യോതിർലിംഗം ,അഹില്യേശ്വരൻ ,അന്നപൂർണാദേവി ,സിദ്ധ ഗണപതി എന്നീ ദേവതാ പ്രതിഷ്ഠകൾ നമുക്ക് ദർശിക്കാം
24 അഘോരേശ്വര ക്ഷേത്രത്തിന് സമീപം ,(കെട്ടിട നമ്പർ 6) ഭൈര വേശ്വരൻ ,മഹാകാളി ,പഞ്ചമുഖ മഹാദേവൻ ,വില്യേശ്വർ ,ശ്രീരാമചന്ദ്രൻ എന്നീ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ദർശനം നടത്താം
25 സോമനാഥത്തിന് 10 കിമീ ചുറ്റളവിൽ 42 ക്ഷേത്രങ്ങളാണുള്ളത് ഇതിൽ താന്ത്രിക പ്രാധാന്യമുള്ള ഹിംഗളജ ,കാളികാ ദേവി എന്നീ ക്ഷേത്ര പ്രതിഷ്ഠകളും പെടുന്നു
26 വേരാവൽ പ്രദേശത്ത് സമുദ്ര തീരത്തായ് ശശിഭൂഷൺ ദേവൻ ,മഹാഗണപതി ,ബാണേശ്വരൻ ,ചന്ദ്രേശ്വരൻ ,രത്നേശ്വരൻ ,കപിലേശ്വരൻ എന്നീ ക്ഷേത്രങ്ങളും ഭാലുകാ തീർത്ഥവും ദർശിക്കാം
27, സോമനാഥ ക്ഷേത്ര നഗരിയിൽ പ്രഭാസ മേഖലയിൽ 135 ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ ,5 വിഷ്ണു ക്ഷേത്രങ്ങൾ ,25 ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ ,16 സൂര്യ ക്ഷേത്രങ്ങൾ 5 ഗണപതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ ,ഒരു നാഗരാജാ ക്ഷേത്രം ,ക്ഷേത്ര പാലക ക്ഷേത്രം ,19 കിണറുകൾ 9 നദികൾ എന്നിവ ഉണ്ടായിരുന്നതായ് ശിലാ രേഖകളിൽ കാണാം മുഹമ്മദ് ഗജനിയുടെ അക്രമണത്തിന് ശേഷം ഇവയിൽ 21 എണ്ണം പുനർ നിർമ്മിച്ചതായും ശിലാ രേഖകൾ കാണാം
28 ഭഗവാൻ ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ ദ്വാരക സോമനാഥത്തിൽ നിന്നും 200 കിമീ ദൂരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു
29 പവിത്ര ഗോമതീ നദി ഇവിടെയാണുള്ളത് സൂര്യോദയത്തിന് ശേഷം വികസിക്കുകയും ഉച്ച തിരിഞ്ഞ് ശോഷിക്കുകയും അസ്തമനത്തിന് ശേഷം കേവലം 1 5 അടി വീതിയിൽ കാണപ്പെടുന്ന കൊച്ച് വലരിയുമാണ് ഗോമതി നദി